وب سایت رسمی مجمع جهانى تقريب مذاهب اسلامى

ماه مبارک رمضان، ماه بیدارباش معنوی است؛ فرصتی که در آن مسلمانان با تزکیه نفس و تقویت ارتباط با خالق، آماده می‌شوند تا در جهاد اکبر (مبارزه با نفس) پیروز گردند. اما در شرایط کنونی جهان اسلام که تحت فشارهای سیاسی، اقتصادی و نظامی قدرت‌های استکباری قرار دارد، این تزکیه فردی باید به اتحاد جمعی برای مقابله با دشمن بیرونی تبدیل شود. رمضان، به دلیل ماهیت مشترک و فراگیر خود، بهترین بستر برای تحقق این اتحاد است.
1. روزه؛ تمرین جهاد اکبر و جهاد اصغر
همانطور که قرآن کریم روزه را برای رسیدن به مقام تقوا مقرر فرموده است: «یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا کُتِبَ عَلَیکُمُ الصِّیَامُ کَمَا کُتِبَ عَلَی الَّذِینَ مِن قَبْلِکُمْ لَعَلَّکُمْ تَتَّقُونَ» (1)، این تقوا باید نمود بیرونی پیدا کند. تقوای فردی، زمینه‌ساز تقوای اجتماعی و در نهایت، ایستادگی در برابر ظلم است.
امام خمینی (ره) همواره اتحاد مسلمین را شرط اساسی مقابله با نقشه‌های استکبار می‌دانستند و رمضان را یکی از عوامل پیونددهنده می‌خواندند. کلام امام (ره) در این باره بسیار راهگشا است:
«با حلول ماه مبارک رمضان، ماه عبادت و سازندگی، ماه تجدید قوای معنوی، شهراللّه الاعظم که در آن عموم مسلمین در صف واحد متوجه به موضع قدرت لایزال و تجهیز در مقابل قوای طاغوتی هستند، لازم است با توحید قدرت و قدرت واحده در مقابل طاغوت های زمان و چپاولگران بین المللی بپاخیزند و از ممالک اسلامی دفاع کنند و دست خائنان را کوتاه و امید آنان را قطع کنند.» (2)
این بدان معناست که روزه‌داری صرفاً انضباط فردی نیست؛ بلکه تمرینی برای یک انضباط جمعی جهت رویارویی با چالش‌های بزرگ‌تر امت است.
2. اشتراکات ایمانی در برابر تفرقه‌های مهندسی‌شده
مهم‌ترین سلاح استکبار در طول تاریخ، دامن زدن به تفرقه‌های مذهبی بوده است. هرگاه امت اسلامی بر محور نماز، روزه و حج متحد شده، دست قدرت‌های بیرونی از امور مسلمین کوتاه شده است.
در ماه رمضان، مسلمانان شیعه و سنی در نمازهای جماعت، در مراسم لیالی قدر و در افطارها، نقطه مشترک عمیق خود را جشن می‌گیرند. این مشترکات باید برجسته‌تر از اختلافات فقهی جزئی شوند. مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) با نگاهی به این ضرورت راهبردی فرموده‌اند:
«امروز تنها راهی که دنیای اسلام برای حفظ منافع ملتهای اسلامی دارد، اتحاد کلمه بر محور اسلام است؛ «نه» گفتن به اهداف و مطامع استعماریِ دشمنان و مستکبران است.» (3)
اتحاد در رمضان، تبدیل مفهوم «اُمَّت» به یک نیروی فعال است؛ نیرویی که نه تنها از نظر اعتقادی، بلکه از نظر عملی نیز در برابر هرگونه سلطه‌جویی می‌ایستد.
3. جهاد اقتصادی و اجتماعی رمضان
امروز مبارزه با استکبار، در عرصه‌های اقتصادی و فرهنگی نیز جریان دارد. ماه رمضان با تأکید بر انفاق و کمک به نیازمندان، یک تکلیف اجتماعی سنگین بر دوش مسلمانان می‌گذارد.
هنگامی که مسلمانان با هم برای رفع فقر و نیازمندی‌های جامعه‌ای که زیر سایه تهدیدات اقتصادی دشمنان قرار دارد تلاش می‌کنند، این اقدام، خود نوعی مبارزه اقتصادی علیه تحریم‌ها و فشارهاست. افطار دسته‌جمعی و کمک به نیازمندانِ مشترک، نه تنها پیوند ایمانی را تقویت می‌کند، بلکه انسجام اجتماعی را برای تحمل سختی‌های ناشی از توطئه‌های دشمنان، افزایش می‌دهد.
نتیجه‌گیری:
ماه رمضان، ماه نزول قرآن و بیداری وجدان‌هاست. اگر مسلمانان بتوانند در این ایام متبرک، اختلافات مذهبی را کنار نهاده و تنها بر اصل “ایمان مشترک” و “دشمن واحد” تمرکز کنند، نیرویی شکست‌ناپذیر شکل خواهد گرفت. اتحاد ما در سایه این ماه، دفاعی مقدس از هویت اسلامی در برابر تلاش‌های مستمر استکبار برای متفرق ساختن و تضعیف ماست. رمضان، فرصت تجدید میثاق امت با اهداف متعالی اسلام و ایستادگی متحدانه است.
پی نوشت ها:
1. بقره/183
2. در دیدار مسلمانان و مستضعفان ایران و جهان؛ سوم مرداد 1358
3. بیانات‌ در دیدار کارگزاران نظام، 1384/6/11